Νάξος: Η μεγαλυτέρα των Κυκλάδων

Βρίσκεστε μπροστά σε έναν παράδεισο, τόσο εύφορο, που είναι σχεδόν αυτάρκης. Ανεξάντλητη, ζωηρή, πληθωρική και value for money, η Νάξος κερδίζει τον επισκέπτη σε όλα τα επίπεδα.

Η Νάξος παρουσιάζεται έτσι αιφνίδια: με την γιγαντιαία της Πορτάρα – την επιβλητική μαρμάρινη πόρτα η οποία είναι το μεγάλο της τοπόσημο – σε πρώτο πλάνο και τη θέα ενός υπέροχου μεσαιωνικού κάστρου πάνω από την πόλη. Σε αυτή τη γωνιά του Αιγαίου, που ίσως κράτησε λίγο από το απολλώνιο φως, θα βρείτε πραγματικά τα πάντα: ερείπια από όλες τις εποχές, πολλή ιστορία, φιλικούς ανθρώπους, μαγευτικά τοπία και υπέροχο φαγητό.

Η Ναξιώτικη Χώρα, κληρονομιά των Ενετών ευγενών και των Φράγκων, που κατέλαβαν τα ελληνικά νησιά ως λάφυρα πολέμου κατά τη διάρκεια της Τέταρτης Σταυροφορίας, μαζί με την κυκλαδίτικη αρχιτεκτονική, όσο «καταδύεσαι» στα στενά σοκάκια και τις καμάρες. Μάλιστα στο παλαιότερο τμήμα της πόλης, μέχρι το φρούριο, θα νομίζετε ότι έχετε επιστρέψει στον Μεσαίωνα. Αντίβαρο, ο κοσμοπολίτικος αέρας που αποπνέουν οι chic βιτρίνες και οι gallerie με τουριστικά είδη.

Συνοδευόμενοι πάντα από το πανταχού παρόν άρωμα της θάλασσας, στα ενδότερα του νησιού θα βρείτε απομονωμένα μεσαιωνικά χωριά, ανέγγιχτα από το χρόνο, όπως οι Τρίποδες, το δροσερό Φιλότι, το μικρό αλλά γραφικό Χαλκί. Από μόνοι σας θα βαλθείτε να εξερευνήσετε την ομορφιά τους. Στη διαδρομή θα δείτε πράσινες κοιλάδες να εναλλάσσονται με λοφίσκους, εγκαταλελειμμένα μοναστήρια και σεβαστές εκκλησίες μπροστά από ψηλούς πύργους, όπως ο Πύργος του Μπάζαου ή αλλιώς το Μοναστήρι του Αληθινού Σταυρού.

Και θα φτάσετε στη μοναδική Απείρανθο. Πάνω από δέκα αιώνες έχουν περάσει χωρίς ουσιαστικές αλλαγές στα σπίτια της Απειράνθου (ή του Τ’ Απεράθου), αλλά και στους λιθόστρωτους δρόμους, τα έθιμα και τις καθημερινές συνήθειες. Σε αυτό το κόσμημα, ανάμεσα στα ορεινά χωριά του νησιού, οι ντόπιοι μιλούν ακόμα ελληνικά στο ιδίωμα των κρητικών προγόνων τους, που εγκαταστάθηκαν στο χωριό πριν από αιώνες. Τοπικά θαύματα του παρελθόντος, τα μαρμάρινα σοκάκια, οι καμάρες, οι βενετσιάνικοι πύργοι και τα διώροφα πέτρινα σπίτια.

Το πολιτιστικό της αποτύπωμα είναι βαθύ. Πέρα από εκδηλώσεις όπως το Φεστιβάλ της Νάξου και ένα πλήθος μικρών γιορτών, υπάρχει και ιστορικό και αρχαιολογικό ίχνος. Στην άλλη πλευρά του νησιού, από τα σημαντικότερα αξιοθέατα, είναι οι Κούροι, αγάλματα νεαρών ανδρών – γιγαντιαίοι με σώμα 5,5 μ., μια παραγγελία που έγινε το 570 π.Χ. από ευγενή της εποχής, αλλά έμειναν στο δάσος διότι έσπασαν κατά τη μεταφορά τους από το λατομείο στο εργαστήριο.

Μια γαστρονομική περιπέτεια

Τα εξαιρετικά τοπικά προϊόντα της, την καθιστούν έναν άγνωστο θησαυρό για τους ταξιδιώτες. Το πρώτο πράγμα που πρέπει να δοκιμάσετε είναι τα τυριά της Νάξου, που εκτιμώνται ιδιαίτερα σε όλη την επικράτεια, όπως η διάσημη ναξιώτικη γραβιέρα, το κεφαλοτύρι, που ονομάζεται αρσενικό. Κατά περίεργο τρόπο, οι… πατάτες είναι επίσης στα must που πρέπει να δοκιμάσετε. Κατά προτίμηση τηγανητές: η γεύση τους και η εξαιρετική τους συνέπεια, προέρχονται από το αμμώδες έδαφος του νησιού, πλούσιο σε κάλιο. Ας σημειωθεί ότι υπάρχει και η γιορτή της Πατάτας. Για να ολοκληρώσετε το γεύμα, τίποτα καλύτερο από ένα ποτήρι Κίτρο Νάξου, ένα λικέρ απόσταγμα από τα φύλλα του κέδρου (εσπεριδοειδή), διατίθεται σε τρεις εκδόσεις, πράσινο, κίτρινο και διαφανές. Στο Χαλκί υπάρχει το αποστακτήριο- μουσείο Βαλληνδρά, κατέχοντας τα μυστικά 5 γενεών.

Οι παραλίες

Από παραλίες έχουμε έναν μακρύ κατάλογο που καλύπτει, χωρίς υπερβολή, όλα τα γούστα. Συνήθως η εξερεύνηση αρχίζει από Αγία Άννα, Άγιο Προκόπη και Πλάκα, παραλίες ολότελα οργανωμένες με beach bar και ταβερνάκια. Η Χαβάη, τραβάει πάντα τους περίεργους αλλά αν θέλετε… χώρο, το αχανές Καστράκι με ψιλή άμμο και πεντακάθαρα νερά ή το Πυργάκι στα νότια του νησιού με θέα στην Ηρακλειά και στην Ίο, είναι ιδανικά για όσους επιζητούν χαλάρωση. Αν τηρήσετε πιστά τον χάρτη θα σας βγάλει παντού.

Προσοχή στα watersports: Οι άνεμοι του νησιού έλκουν τους kite και wind surfers στα γαλανά νερά και μπορεί να μετρήσετε δεκάδες στη Μικρή Βίγλα. Μια cult εμπειρία μπορεί να ζήσετε στη Μουτσούνα, που ο χρόνος μοιάζει να έχει σταματήσει σε προηγούμενες δεκαετίες. Στο πλάνο είναι ο εναέριος σιδηρόδρομος των σμυριδωρυχείων της Νάξου, που συγκαταλέγεται ανάμεσα στα μεγαλύτερα βιομηχανικά μνημεία της Ελλάδας. Εκεί, τη πρώτη φορά που επισκέφθηκα το νησί, είδα τους αστακούς να σπαρταρούν στο τσιμέντο, πριν συνοδεύσουν τη μακαρονάδα στο τραπέζι. Αν θέλετε αλλαγή τοπίου, μεταπηδήστε στον Πανορμίτη. Που και που, θα βρείτε και μερικούς campers που εξασκούν… τον γυμνισμό.

Που θα μείνετε

Η Νάξος προσφέρει πλήθος επιλογών διαμονής, για όλα τα βαλάντια. Αν θέλετε να είστε στη Χώρα, όπου και βρίσκονται τα περισσότερα σημεία ενδιαφέροντος, μια ωραία ατμοσφαιρική περιοχή είναι γύρω από το Κάστρο, ειδικά αν έχετε όρεξη για περπάτημα. Αν πάλι προτιμάτε μια ενδιάμεση λύση, με προτεραιότητα τη βουτιά, αλλά σε μικρή απόσταση από τη Χώρα, είναι ο Άγιος Γεώργιος. Αν ενθουσιάζεστε με τα ηλιοβασιλέματα, που λέει και το τραγούδι. τότε η Γκρόττα, πίσω από την Πορτάρα κοντά στο υπέροχο Θεατρικό Μουσείο Ι. Καμπανέλλης, είναι ίσως το ιδανικό σημείο για σας.